hoa tiên

Ông đồ già cẩn thận trải tờ hoa tiên lên bàn để viết câu đối Tết.

Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Giấy có trang trí hoa văn tinh xảo: Một loại giấy quý, thường có nền màu và được vẽ, in hoặc dập nổi các họa tiết hoa lá, mây, rồng, phượng... rất đẹp mắt, chủ yếu dùng để viết thư, viết thơ hoặc viết câu đối trong thời kỳ phong kiến.
   • Vật phẩm văn hóa, thư pháp: "Hoa tiên" không chỉ là chất liệu giấy mà còn gắn liền với nét đẹp văn hóa, thư pháp và thi ca của người xưa, thể hiện sự trang trọng, tao nhã.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Cụ đồ già cẩn thận trải tờ hoa tiên lên bàn để viết câu đối Tết. (Ông đồ già cẩn thận trải tờ giấy hoa tiên lên bàn để viết câu đối Tết.)
  • Những bức thư pháp xưa thường được viết trên nền giấy hoa tiên. (Những bức thư pháp ngày xưa thường được viết trên nền giấy hoa tiên.)
  • Trong kho tàng văn học, có tác phẩm thơ Nôm nổi tiếng mang tên "Truyện Hoa Tiên". (Trong kho tàng văn học, có tác phẩm thơ Nôm nổi tiếng mang tên "Truyện Hoa Tiên".)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Giấy hoa tiên": Cụm từ thường dùng để chỉ chính xác loại giấy này, nhấn mạnh chất liệu và công dụng.

  • Bức thư tình được viết nắn nót trên giấy hoa tiên. (Bức thư tình được viết nắn nót trên giấy hoa tiên.)

• Mang tính biểu tượng: "Hoa tiên" thường gợi lên hình ảnh của nền văn hóa Nho giáo xưa, sự cầu kỳ, tinh tế và trân quý chữ nghĩa.

  • Hình ảnh tờ hoa tiên với nét bút lông gợi nhớ một thời văn chương khoa cử. (Hình ảnh tờ giấy hoa tiên với nét bút lông gợi nhớ một thời văn chương khoa cử.)

Biến thể và từ gần giống

• Giấy bản: Một loại giấy xưa, thô và dày hơn, thường dùng để viết chữ Nôm hoặc in sách.
• Giấy xuyến chỉ / Giấy dó: Các loại giấy truyền thống khác của Việt Nam, làm thủ công từ vỏ cây dó.
• Giấy điệp: Loại giấy quét điệp (vỏ sò nghiền) dùng trong tranh dân gian Đông Hồ.

Từ đồng nghĩa

• Giấy hoa (cách gọi tắt, ít phổ biến hơn).
• Giấy thư họa (nhấn mạnh công dụng để viết thư và vẽ tranh).

Lưu ý

• Từ này thuộc lớp từ cổ, từ cũ, ít được sử dụng trong ngôn ngữ hiện đại hàng ngày mà chủ yếu xuất hiện trong văn chương, khi nói về lịch sử, văn hóa truyền thống.
• "Hoa tiên" cũng là tên một tác phẩm văn học cổ nổi tiếng ("Truyện Hoa Tiên"), do đó ngữ cảnh sử dụng cần được phân biệt rõ: chỉ loại giấy hay chỉ tên tác phẩm.